Unesco bespreekt praktische uitvoering van cultuurverdrag

januari 2009 -

De delegaties die van 8 tot 12 december 2008 in Parijs bijeenkwamen, hadden geen onbelangrijke taak. Zij moesten het eens worden over de zogenoemde Operationele Richtlijnen die handen en voeten geven aan het Unesco-verdrag ter bescherming en de bevordering van de diversiteit van cultuuruitingen uit 2005. Dat verdrag is het eerste internationale instrument dat bindende afspraken bevat over de bescherming van culturele diversiteit.

Vier thema's uit de overeenkomst verschenen op de onderhandelingstafel: internationale samenwerking, de integratie van cultuur in ontwikkelingsbeleid, de financiering van projecten en de voorkeursbehandeling van ontwikkelingslanden. Bij de eerste twee onderwerpen waren nauwelijks tekstwijzigingen nodig. Dat lag anders bij de afspraken over het Internationale Fonds voor Culturele Diversiteit. De delegaties waren het met elkaar eens dat het fonds zich vooral moet richten op ontwikkelingslanden. Daarbij moet het zich verre houden van het opleggen van economische of politieke voorwaarden. Geld zou niet in eenmalige projecten moeten worden gestopt, maar juist in plannen die een structurele impact kunnen hebben, en uiteindelijk zichzelf kunnen bedruipen. Ook moeten projectaanvragers tien procent van het budget zelf financieren, waarmee zij hun betrokkenheid aantonen. In het fonds zit momenteel 943.000 dollar aan vrijwillige bijdragen van lidstaten.

Dan bleef alleen nog de hamvraag over: moeten ontwikkelingslanden op cultureel vlak een voorkeursbehandeling krijgen? Zo'n bevoorrechte positie betreft niet alleen een betere toegang tot de wereldmarkten, maar ook kwesties die te maken hebben met cultuurbeleid, zoals ontwikkelingshulp om lokale culturele markten te versterken, technologieën over te dragen of kunstenaars en culturele professionals te trainen. Over de exacte invulling van de voorwaarden voor handel en hulp in culturele relaties was het nog te vroeg, vonden de delegaties. Vooralsnog werden slechts de expertrapporten over de kwestie besproken. Ook wordt eerst nog in elk land op nationaal niveau beraadslaagd.