"Speelfilm verdringt documentaire in Zuid-Afrika"

juni 2010 -

Op het Beeldvoorbeeld-festival is veel aandacht voor Zuid-Afrika. Zo zijn er drie films te zien van de meermaals bekroonde documentairemaker François Verster. Zijn A Lion's Trail kreeg een Emmy Award.

image

Beeld uit 'A Lion's Trail'

De film vertelt over de geschiedenis van het wereldberoemde liedje The Lion sleeps tonight van de Amerikaanse doo-wop-groep The Tokens. Het origineel uit 1939 werd gecomponeerd door Zulu-muzikant Solomon Linda. Die heeft nooit een cent royalty's gekregen omdat een handige songsmid uit Nashville, George Weiss, er twee tekstregels bij schreef en zich zo het liedje toe-eigende. Sindsdien kan Weiss daar nog steeds de huur van betalen. De dochter van Solomon Linda leefde in grote armoede en overleed aan aids.

Verster voert onder meer een Zuid-Afrikaanse journalist ten tonele die zich inzette voor een rechtszaak ten gunste van Linda. Tijdens het Apartheidsregime bezaten zwarten echter geen auteursrecht, wat de zaak kansloos maakte. Ondanks al deze treurigheid stemt de film soms zeer vrolijk vanwege de krachtige muziek.

Verster is niet bijster optimistisch over het klimaat voor documentaires in zijn land. "Na het einde van de Apartheid was er veel aandacht voor Zuid-Afrika, maar de interesse is al jaren aan het afnemen. Het voetbal zorgt nu voor een opleving, maar dat zal van korte duur zijn. De financieringsmogelijkheden voor documentaires worden minder. Daar komt bij dat de speelfilm in Zuid-Afrika zich sterk ontwikkelt."

Het wereldkampioenschap was voor de cineast geen aanleiding voor een nieuwe film. "Ik heb er wel met een Zwitserse collega over gesproken die zich destijds ook verbaasd heeft over wat regeringen toestaan aan de FIFA, de Wereldvoetbalbond, maar dat is op niets uitgelopen."

Naast  A Lion's trail zijn op Beeldvoorbeeld When the War is Over en The Mothers' House te zien. De laatste is Versters favoriet. De film volgt een puber in een township in het post-Apartheidstijdperk. The Mothers' House is gemaakt in 2005. Verster: "Dat verhaal laat nog steeds goed zien hoe zwaar het bestaan in de townships is. Dat is sindsdien niet verbeterd."

Beeldvoorbeeld is een filmfestival op het snijvlak van visuele antropologie, documentaire film en politiek. Het festival heeft plaats van 2 tot en met 5 juni 2010 in het Museum Volkenkunde in Leiden en in het Tropentheater in Amsterdam.