De Kracht van Cultuur

De befaamde dichter en filosoof Léopold Sédar Senghor leidde Senegal in 1960 naar de onafhankelijkheid. Sindsdien speelt het land een belangrijke rol in de West-Afrikaanse kunsten, met de kunstbiënnale Dak’Art, musici als Youssou N’dour en het ruim dertig jaar oude Gorée Diaspora Festival.

Het eerste Pan-Afrikaanse Culturele Congres, dat op 4 december 2005 in de Keniaanse hoofdstad Nairobi opent, draait om 'Cultuur, Integratie en de Afrikaanse Renaissance'. Aansluitend vergaderen de ministers van cultuur van de Afrikaanse Unie (AU).

Egypte gaf in de jaren zestig de aanzet tot de eerste internationale campagne van Unesco ter bescherming van cultureel erfgoed. Maar op dit moment is er veel kritiek op het beleid van de Egyptische overheid.

Als een van de oudste landen ter wereld wist Ethiopië zich door de eeuwen heen te verdedigen tegen het kolonialisme, waarmee het een symbool werd van hoop en onafhankelijkheid in Afrika.

Cultuur staat al sinds de begindagen van de onafhankelijkheid op de agenda in Ghana. Daarbij ging het vooral om het promoten van de Afrikaanse cultuur als medicijn tegen het koloniale verleden.

Het cultuurbeleid van het 'nieuwe' Zuid-Afrika moest na de apartheid vooral democratisch zijn. De Arts and Culture Task Group zette in november 1994 een grootscheeps consultatieproces met de bevolking in gang.

Het cultuurbeleid van Oeganda, dat in 2003 tot stand kwam, koppelt de kunsten aan sociale ontwikkeling. Cultuur is in het nationale armoedebestrijdingplan geïntegreerd.

Het Tanzaniaanse cultuurbeleid, oftewel 'Sera Ya Utamaduni', is opgesteld in het Swahili. Daarmee brengt het ministerie van Onderwijs en Cultuur meteen zijn voornaamste doel in praktijk: het promoten van publicaties in de inheemse taal.

Mozambique kent een rijk en doelgericht cultuurbeleid. Behalve voor de kunsten is er veel aandacht voor de 'traditionele' cultuur: de regering probeert: de kennis van inheemse genezers en heersers te integreren in de 'moderne' maatschappij.

Ondanks Nigeria's woelige geschiedenis van militaire dictaturen en bloedige coups bleef cultuur belangrijk. Het recht op cultuur ligt verankerd in de grondwet en speelt een grote rol bij het bewaren van de nationale eenheid in het dichtstbevolkte land van Afrika.